Kościół wobec problemu wykorzystania seksualnego małoletnich system profilaktyki w budowiePierwsze zakony i diecezje w Polsce opracowały programy ochrony dzieci i młodzieży przed przemocą. O doświadczeniach tych dyskutowano 24 października w Warszawie podczas sesji pt. "Kościół wobec problemu wykorzystania seksualnego małoletnich - system profilaktyki w budowie". Zorganizowano ją w ramach 14. Ogólnopolskiej Konferencji Pomoc Dzieciom - ofiarom przestępstw.

Zalecenie, aby w diecezjach oraz zakonach, które specjalizują się w edukacji, opiece i duszpasterstwie dzieci i młodzieży opracowano programy zapobiegania ewentualnym nadużyciom znalazło się w dokumencie Konferencji Episkopatu Polski pt. „Prewencja nadużyć seksualnych wobec dzieci i młodzieży i osób niepełnosprawnych w pracy duszpasterskiej i wychowawczej Kościoła w Polsce”.

 

Dokument ten, jak zauważył o. Adam Żak SJ, jest jeszcze wciąż mało znany w świadomości społecznej choć ukazał się w tym samym czasie, co Wytyczne Episkopatu dotyczące procedur postępowania w przypadku nadużyć popełnionych przez duchownych. To dokument komplementarny do tych Wytycznych - podkreślił koordynator KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży. Jego celem jest m.in.  wyeliminowanie ryzyka wykorzystania seksualnego w pracy duszpasterskiej, pomoc w ochronie granic intymności psychicznej i fizycznej.

  1. Żak zwrócił też uwagę, iż zgodnie z zaleceniami zawartymi w dokumencie Episkopatu o prewencji, wszystkie dzieła prowadzone przez jednostki organizacyjne Kościoła podejmujące pracę z dziećmi i młodzieżą oraz z osobami niepełnosprawnymi umysłowo są zobowiązane do przyjęcia i stosowania przejrzystych procedur prewencji nadużyć seksualnych. Wychowawcy, opiekunowie i animatorzy powinni otrzymać odpowiednie przeszkolenie oraz zobowiązać się pisemnie do przestrzegania kodeksu zachowań obowiązujących w danym miejscu. Przy zatrudnianiu wychowawca musi przedstawić pracodawcy zaświadczenie o niekaralności. "Kultura dyskrecji musi przekształcić się w kulturę przejrzystości" - podkreślił koordynator KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży.

Dr Anna Seredyńska z Akademii Ignatianum w Krakowie przeanalizowała 6 dokumentów opracowanych przez zgromadzenia zakonne i diecezje w Polsce. Zawierają one zarówno zasady postępowania w przypadku nadużyć ale też "kodeksy dobrych praktyk", które mają charakter profilaktyczny. - Choć są napisane często językiem prawniczym to dokumenty te choć niedoskonałe, stanowią dobry punkt startu do wypracowania nowych rozwiązań - zauważyła w dyskusji s. Karina Katarzyna Baca, dyrektorka przedszkola prowadzonego przez nazaretanki w Kalwarii Zebrzydowskiej.

W Polsce jako jedni z pierwszych własne "Zasady postępowania służące ochronie i zabezpieczeniu małoletnich" opracowali w 2013 r. misjonarze oblaci Maryi Niepokalanej. W 2015 r. salezjanie wprowadzili "Normy i zasady ochrony małoletnich w praktyce wychowawczej Towarzystwa Salezjańskiego Inspektorii Krakowskiej". Rok później również księża michalici opracowali "Normy i zasady ochrony dzieci i młodzieży w praktyce wychowawczej i duszpasterskiej Zgromadzenia św. Michała Archanioła".

Natomiast w 2017 r. Urszulanki Unii Rzymskiej wprowadziły w życie "Zasady ochrony dzieci, młodzieży i innych podopiecznych obowiązujące w Prowincji " a Zgromadzenie Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu (nazaretanki) "Zasady i normy ochrony małoletnich oraz osób nieporadnych przed przemocą "Kodeks bezpieczeństwa". Oba te zgromadzenia prowadzą cenione w całej Polsce placówki edukacyjne.

Spośród polskich diecezji, jako pierwsza własny program profilaktyki nadużyć opracowała diecezja rzeszowska. Zawarto go w dokumencie pt. "Normy i zasady ochrony małoletnich w praktyce wychowawczej Diecezji Rzeszowskiej" wydanym w 2017 r.

Zdaniem ks. Łukasza Kniecia, duszpasterza młodzieży z diecezji opolskiej, opracowywanie i wdrażanie programów profilaktycznych napotyka trudności głównie z powodów mentalnych, choć czasem również - strukturalnych. Stąd można czasem jeszcze usłyszeć, że "Nie ma problemu, a jak jest to marginalny", "Nie ma powodów, by wprowadzać programy profilaktyczne, radzimy sobie bez nich". Dr Seredyńska w dyskusji przypomniała, iż istotą profilaktyki jest uczenie pozytywnych zachowań, a nie tylko zapobieganie złym.

Według dr Moniki Sajkowskiej, prezes Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę, która była organizatorem ogólnopolskiej konferencji w PKiN w Warszawie, działania Kościoła na rzecz profilaktyki to ważny temat gdyż Kościół odgrywa dużą rolę w edukacji. - Działania systemowe jakie podejmuje Kościół, wyprzedzają działania innych instytucji. To bardzo ciekawy proces i doświadczenie - stwierdziła dr Sajkowska.

W 14. Ogólnopolskiej Konferencji Pomoc Dzieciom - ofiarom przestępstw, jaka odbyła się w dniach 23-24 października w Warszawie wzięło udział ok. 500 specjalistów, w tym m.in. wychowawców, psychologów, prawników, policjantów, kuratorów. Od kilku lat uczestniczą w niej także przedstawiciele Centrum Ochrony Dziecka przy Akademii Ignatianum w Krakowie.

awo

AIK

Akademia Ignatianum w Krakowie

COD na Facebook

Centrum Ochrony Dziecka 

We use cookies to improve our website and your experience when using it. Cookies used for the essential operation of this site have already been set. To find out more about the cookies we use and how to delete them, see our privacy policy.

  I accept cookies from this site.
EU Cookie Directive Module Information